Mobbing Nedir? İş Yerinde Psikolojik Taciz Hakları ve Dava Süreci 2026

Mobbing (iş yerinde psikolojik taciz), çalışanın sistematik olarak yıldırılması, dışlanması, küçük düşürülmesi veya iş yapamaz hale getirilmesi anlamına gelir. Türk İş Hukuku'nda mobbing açıkça tanımlanmamış olsa da Yargıtay kararları ve uluslararası mevzuat çerçevesinde güçlü bir hukuki koruma mevcuttur. 2026 yılında mobbing davaları artış göstermekte olup farkındalık her geçen gün yükselmektedir.

Mobbing Nedir ve Nasıl Anlaşılır?

Mobbing, işyerinde bir veya birden fazla kişi tarafından bir çalışana yönelik sistematik ve sürekli (genellikle en az 6 ay) olarak uygulanan psikolojik baskıdır. Temel belirtileri şunlardır: sürekli eleştiri ve küçümseme, iş yükünün aşırı artırılması veya tamamen alınması, toplantılara çağrılmama ve bilgi akışından kesilme, asılsız suçlamalar ve soruşturmalar, sosyal dışlama (yalnızlaştırma), görev değişikliği veya yer değiştirme baskısı, sürekli kontrol ve mikroyönetim.

Mobbing Türleri

Dikey mobbing: Üstten alta (amirden çalışana) veya alttan üste uygulanan taciz. En yaygın türdür. Yatay mobbing: Aynı kademedeki çalışanlar arasında uygulanan taciz. Kurumsal mobbing: Şirket politikası olarak uygulanan sistematik baskı (istifaya zorlama, performans baskısı gibi). Siber mobbing: E-posta, mesaj, sosyal medya üzerinden yapılan psikolojik taciz. Her türde ortak özellik sistematik ve sürekli olmasıdır — tek seferlik bir olay mobbing sayılmaz.

Mobbingin İspatı

Mobbing davalarında ispat yükü genel olarak çalışandadır, ancak Yargıtay işçinin mobbinge maruz kaldığını 'güçlü emarelerin' varlığıyla yeterli görmekte ve ispat yükünü işverene çevirmektedir. İspat araçları: e-posta ve mesaj kayıtları (yazılı kanıt en güçlü delildir), tanık beyanları (iş arkadaşları, eski çalışanlar), performans değerlendirme kayıtları, sağlık raporları (psikolojik rahatsızlık teşhisleri), mobbing günlüğü (tarih, saat, olay, tanık bilgileri), ALO 170 şikayet kayıtları, iş müfettişi raporu.

Mobbing Karşısında Başvuru Yolları